Zwrot akcyzy od paliwa rolniczego w 2026 r. - techniczna stawka, realny koszt produkcji

Zespół CASP

Uwagi ogólne

Rozporządzeniem Rady Ministrów z 29.12.2025 r. ustalono stawkę zwrotu podatku akcyzowego zawartego w cenie oleju napędowego wykorzystywanego do produkcji rolnej w 2026 r. na poziomie 1,48 zł za litr. Rozporządzenie zostało ogłoszone 30.12.2025 r. i weszło w życie następnego dnia.

Ostateczna stawka jest niższa od poziomu 1,50 zł za litr przewidzianego we wcześniejszym projekcie. W porównaniu z 2025 r., kiedy zwrot wynosił 1,46 zł za litr, wzrost wynosi 2 gr. Przy większej powierzchni gospodarstwa albo znacznej skali produkcji zwierzęcej może to jednak zwiększyć łączną kwotę zwrotu.

Zwrot nie przysługuje automatycznie od całego zużytego paliwa. Jego wysokość zależy od liczby litrów oleju napędowego udokumentowanej fakturami VAT oraz od rocznego limitu obliczanego na podstawie powierzchni użytków rolnych i skali produkcji zwierzęcej.

Charakter i cel mechanizmu zwrotu

Zwrot podatku akcyzowego ma częściowo rekompensować producentom rolnym koszt oleju napędowego zużywanego do produkcji rolnej. Mechanizm nie polega na obniżeniu ceny paliwa w chwili zakupu. Producent płaci pełną cenę, a następnie występuje do właściwego organu gminy o zwrot części poniesionego wydatku.

Stawka ustalana corocznie przez Radę Ministrów służy do obliczenia kwoty zwrotu przypadającej na litr paliwa. Sama liczba litrów wynikająca z faktur nie przesądza jednak o wysokości wypłaty. Zwrot nie może przekroczyć ustawowego limitu ustalonego dla danego gospodarstwa.

Rzeczywista wartość wsparcia zależy więc od udokumentowanych zakupów oleju napędowego oraz maksymalnej liczby litrów przypisanej do powierzchni gruntów i prowadzonej produkcji zwierzęcej.

Analiza kluczowych zmian normatywnych

Zasady zwrotu w 2026 r. obejmują:

• stawkę zwrotu w wysokości 1,48 zł za litr - jest ona o 2 gr wyższa niż w 2025 r., ale o 2 gr niższa od kwoty przewidzianej w projekcie rozporządzenia,
• limit dla użytków rolnych - maksymalna kwota zwrotu wynosi 162,80 zł na każdy hektar użytków rolnych, co odpowiada iloczynowi 110 litrów i stawki 1,48 zł,
• limit dotyczący świń - do limitu można doliczyć 5,92 zł za każdą sztukę wynikającą ze średniej rocznej liczby świń, co odpowiada 4 litrom paliwa,
• limit dotyczący pozostałych zwierząt - w przypadku bydła, owiec, kóz i koni kwota wynosi 59,20 zł na jedną dużą jednostkę przeliczeniową, co odpowiada 40 litrom oleju napędowego,
• dwa terminy składania wniosków - pierwszy nabór trwał od 2.2.2026 r. do 2.3.2026 r., a drugi został przewidziany od 3.8.2026 r. do 31.8.2026 r.,
• konieczność przedstawienia faktur VAT - w pierwszym terminie uwzględniane są zakupy dokonane od 1.8.2025 r. do 31.1.2026 r., a w drugim zakupy od 1.2.2026 r. do 31.7.2026 r.,
• wypłatę zwrotu w dwóch okresach - środki za pierwszy nabór są wypłacane od 1 do 30.4.2026 r., natomiast za drugi od 1 do 31.10.2026 r.

Kwotę zwrotu ustala się jako iloczyn liczby litrów wynikającej z faktur i stawki 1,48 zł. Jeżeli tak obliczona kwota przekracza limit gospodarstwa, wypłata zostaje ograniczona do jego wysokości.

Uwagi, zastrzeżenia i ryzyka systemowe

Dla producentów rolnych problematyczne mogą być przede wszystkim:

• ryzyko przekroczenia terminu - wniosek złożony po zakończeniu właściwego naboru nie pozwoli uzyskać zwrotu za dany okres zakupowy,
• ryzyko nieprawidłowych faktur - dokumenty muszą potwierdzać zakup oleju napędowego i dotyczyć okresu właściwego dla danego naboru,
• ryzyko mylenia stawki z limitem - 1,48 zł przysługuje za litr udokumentowanego paliwa, ale tylko w granicach limitu przypadającego na gospodarstwo,
• ryzyko niezgodności danych o gruntach - przy obliczaniu limitu znaczenie ma powierzchnia użytków rolnych przyjmowana na potrzeby zwrotu,
• ryzyko błędnych danych o zwierzętach - dodatkowy limit wymaga prawidłowego ustalenia średniej rocznej liczby świń albo liczby dużych jednostek przeliczeniowych pozostałych gatunków,
• ryzyko złożenia wniosku do niewłaściwego organu - właściwość wójta, burmistrza albo prezydenta miasta ustala się według miejsca położenia gruntów, a nie miejsca zamieszkania producenta,
• ryzyko braków przy współposiadaniu - do wniosku składanego przez współposiadacza gruntów należy dołączyć pisemną zgodę pozostałych współposiadaczy.

Podwyższenie stawki o 2 gr za litr nie zmienia zasadniczo konstrukcji zwrotu. O wysokości wypłaty nadal decydują powierzchnia użytków rolnych, skala produkcji zwierzęcej oraz kompletność dokumentów. Błędy w fakturach, danych o gospodarstwie albo zgodach współposiadaczy mogą obniżyć zwrot lub opóźnić jego przyznanie.